){kind=link}
POGOS DI ARTA PORTIBI ALAI MORA DI
HAPORSEAON
Sr. Erica Ambarita KSFL*)
Angka dongan na
hinaholongan dibagasan goar ni Tuhan, tontu somal do tabege manang taida angka
dongan na pogos. Ia na pogos on, ndang holan pogos
manang marhahurangan di arta, alai dohot do pogos di holong, di pardonganon, di
pangalaho (parniulaan), di pamatang dohot lan na asing.
Di
bagasan Eksortasi Apostolik Paus Leo XIV na ditorushon sian Paus Fransiskus ima
DILEXI TE, di patolhas do umbahen na di haruarhon panogihon on ima na naeng marnida
huhut manghilalahon na godang do angka na pogos di liat portibion jala patut do
ta haholongi nata pe ndang saluhut nasida ruas ni Katolik (adong do ruas ni
Protestan dohot Islam).
Di bagasan program les wilayah se-
Siantar na di ulahon horong Kongregasi Ssuster Fransiskan Santa Lusia (KSFL)
topet di ari 8 – 9 Agustus 2026 naung salpu, di anjurhon do tu angka suster
naposo (junior) asa jumolo mandapothon angka dongan na pogos. Sian i, mansai godang do mansam ni pogos na hu dapothon
hami. Adong ma on pogos di arta ima na maringanan di sada si baganding tua na
hurang tama jala ulaon ni nasida siapari ima papunguhon angka botot. Adong ma
na pogos di pangalaho manang parniulaan ima ianakhon/dakdanak na hurang
mandapot holong sian natorasna. Jala adong na pogos di pamatang ima na hurang
sehat partubuna (cacat fisik) dohot na gale di pamatang.
Tarsongon na
naung ni ulahon ima maningkir/mangida sada ripe ima na adong sahalak ianakhonna
na hurang denggan parsorangna (cacat fisik) sian haetehon na. Ia ripe on ima
sada ripe sian ruas ni Katolik na togu haporseaon na maradophon Debata. Parsidohot
do ianggo inang on di parpunguan di Gareja songoni nang angka ianakhonna jala
puhut do nasida mandapothon Debata marhite na hinsa ro tu Gareja laho
marminggu. Ia damang parsinuan ni ripe on nunga jumolo mandapothon Amanta
Debata di taon 2024 naung salpu. Jala inang on ima sahalak pangihut ni Nabadia
Fransiskus ima horong OFS (Ordo Fransiskan Sekular) di luat on jala torop ni
ianakhon ni nasida ima opat urang, dua baoa dohot dua boru. Ia siangkangan na
ima na hurang denggan parsorangna, marumur 20 taon jala angka tinodohon na
marsingkola dope.
Di tingki
mandapothon nasida, targorat do roha dohot asi ni roha mangida iboto on ala
ibana do na parjolo sahali ni ida dung di jalo hami tu bagas nasida. Mansai
lungun do roha mangida iboto on ima na gumodang peak pamatangna; ndang margogo
agia laho hundul pe jala saluhut angka haporluon na ingkon do dipasahat dohot
diulahon inang nang anggi ibotona. Alai sian panuturion naung diturihon
(dicaritohon) inang i maradophon iboto on, ndang hea manolsoli nasida umbahen
na songon on parsorang ni iboto on. Gariada tahe lam marsigogo do nasida di
tangiang dohot mangulahon angka ulaon nasida laho marmudu - mudu sude ianakhon
na jala di hamauliatehon inang on do ala boi dope di ulahon angka tohonan nang
ulaon jala tongtong dibagasan hahipason imana marmudu - mudu ianakhon, diulaon
paradaton manang di parhuriaon tarlumobi boi dope ro tu Joro ni Debata laho
mamuji pasangaphon goar-Na Nabadia i. I do gogo dohot halalas ni roha ni inang
on di bagasan hahuranganna di arta nang di ianakhon; marsitutu do nasida
mangihuthon hata nang tohonan na pinasahat ni Debata dibagasan serep ri roha.
Tarsongon Nabadia Fransiskus na diihuthon ni inang on ima marlas ni roha agia
pe di bagasan sitaonon jala tongtong marhaporseaon na togu tu Debata Parasi
Roha Bolon i.
Ia
pangarimangion na hu jalo hami tarlumobi di ahu sandiri sian surat ni amanta
Paus Leo XIV on tung mansai godang do ima na ditogihon na naeng mangida muse
hapogoson nasida dao unringkot. Alai nang pe songoni, togu do haporseaon ni
nasida maradophon Debata jala ndang pola olo nasida sai holsoan manang mandele,
alai puhut do di tangiang nang ulaon nasida alana sian Debata do haroro ni
sasude na i.hupahusor–husor ma di bagasan roha ku angka na naung huulahon
maradophon dongan na pogos. Ima na olo ro tu bagas (komunitas) nang na olo
jumpasa di pardalanan. Taronjar do nian roha na naeng mangurupi nasida alai
umbahen na tarbatas do di godang mansam pambahenan, olat ni pinanghulingan
dohot tangiang do na boi tarbahen. Alai nang pe songoni, mauliate do pinasahat
tu Debata siala boi dope ulahon on si songoni.
Marhite-hite
ulaon kes wilayah ondeng, lam bungka ma roha ima haradeon mardongan las niroha
mandapothon nasida do hamoraon na umbalga di angka dongan na pogos. Ai i do
hinalungunhon ni nasida ima roha na rade jala na ias laho mandapothon,
manghaholongi jala na olo mar-sinode ima rap mardalan di bagasan holong,
patoguhon haporseaon manang hadirion nasida di bagasan ripe na masihaholongan
asa saut sangkap ni Debata marhite na ta patolhas Barita Nauli i jala sai
anggiat ma lam togu nasida di haporseaon ima na ro do Debata di saluhut ulaon
nang di angka dongan hombar nasida.
Alani i angka
dongan na hinaholongan, rap ma hita tarlumobi di tingki taon Jubileum nabadia
Fransiskus on tarsongon ibana na mangolu di hapogoson laho mangihuthon tohonan
na ni ulahon na ima na tung manghaholongi angka na pogos; songoni nang halak
Samaria na tumibu marnida jala taronjar laho mangurupi dongan na susa agia pe
ndang ditanda; jala songon Jesus na ta haporseai. Ibana ma na patoruhon diri di
hajolmaon jala magodang di hapogoson sahat tu na mate di hau pinorsilang i;
jala adong do piga-piga halak nabadia tingki ni ngoluna tung mansai holong
mamparrohahon angka na pogos agia pe so tinanda tarsongon halak Samaria na
serep marroha.
Songon ni dok ni
surat na sian amanta Paus Leo XIV, saai anggiat ma bungka pingkiran ta laho
manjangut (mandapothon, mangida) angka na pogos unang ala sa ugamo, alai ise pe
nian i sai giot ma hita laho pasahathon Barita Nauli ni Debata marhite na
manangianghon nasida jala nian di haroro ta i anggiat gabe si boan dame dohot
las niroha tarlumobi di taon Sinodal KAM. Sai anggiat ma Debata na tongtong mangaramoti
hita saluhutna. Amen.
*) Maringanan di Komunitas Alverna, Sipeapea,
Tapanuli Tengah